Kiedy w zeszłym roku Karol Wilczko otrzymał propozycję pracy na stanowisku dyrektora inwestycyjnego w nowym, szybko rozwijającym się banku, pomysł stworzenia portalu eHipoteka.com, czyli wyszukiwarki kredytów hipotecznych, dopiero dojrzewał. O niespodziewanej możliwości awansu poinformował SMS-em Bartosza Michałka, kolegę jeszcze z czasów studiów na SGH.
– Byłem właśnie z żoną na wakacjach i pomyślałem, że jeżeli Karol zdecyduje się na dalszą karierę w bankowości, to z naszego przedsięwzięcia nic nie wyjdzie – wspomina Michałek i tłumaczy, że nie potrafiłby założyć firmy z kimś, kogo dobrze nie zna.
Natomiast Karol Wilczko przyznaje wprost, że gdyby nie długoletnia znajomość z Bartoszem, to nigdy nie zamieniłby dobrze płatnego i prestiżowego stanowiska na niepewność towarzyszącą zakładania start-upu.
Do stworzenia własnego przedsiębiorstwa wspólnie postanowili wykorzystać doświadczenie zawodowe zdobyte w takich przedsięwzięciach, jak: Expander, Open Finance, Raiffeisen czy Accenture. Niedawno dołączył do nich kolejny kolega ze studiów – Bartłomiej Samsonowicz, którego praktyka w realizacji projektów IT okazuje się nieoceniona w dalszym rozwoju portalu.

Coś więcej niż networking

Oparcie się w biznesie na grupie sprawdzonych osób ma niewątpliwie wiele zalet, o czym przekonał się także Krzysztof Kowalczyk, prezes firmy doradczej UBIK Business Consulting. Wszystko zaczęło się jesienią 2000 r. od małego grona przyjaciół, którzy zauważyli, że po zakończeniu studiów i rozpoczęciu pracy zawodowej szybko zaczęły się rozluźniać łączące ich więzi towarzyskie. Dlatego postanowili zadbać o to, żeby się regularnie spotykać.
Najpierw widywali się w mieszkaniach, potem – gdy grupa rozrosła się do 130 osób – na cotygodniowych śniadaniach w warszawskiej kawiarni „W biegu Cafe” (stąd nieformalnie nazywają się „grupą śniadaniową”). Organizują też wspólne wypady na koncerty i festiwale filmowe. W swoim gronie świętowali już kilka ślubów, ale też, niestety, dwa rozwody. Jak takie znajomości przekładają się na interesy?
– Zamknięta „grupa śniadaniowa” gwarantuje wysoki poziom zaufania pomiędzy jej uczestnikami, co w biznesie jest niezwykle istotne – mówi Krzysztof Kowalczyk i od razu zaznacza, że jest krytyczny wobec klasycznych spotkań networkingowych, w trakcie których kilkadziesiąt nieznających się osób wymienia między sobą wizytówki.
– Relacja biznesowa to coś znacznie więcej niż tylko baza adresów. Pielęgnuję przyjaźnie, a interes zbudowany na nich ma znacznie solidniejsze fundamenty. Choć, oczywiście, nie każdy ma na tyle dużo szczęścia, by mieć rozbudowane związki towarzyskie; jeśli nie – pozostaje typowy networking.
Zdaniem Krzysztofa Kowalczyka, z zaufanymi znajomymi łatwiej ubić ciekawe interesy. Na przykład jeden ze śniadaniowiczów znalazł w tym gronie kilku klientów na świadczone przez siebie usługi outsourcingu IT, a sam Kowalczyk mógł – dzięki porannym spotkaniom – doradzać przy „jednej z bardziej znanych transakcji typu M&A na polskim rynku internetowym”. Jeszcze inny przedsiębiorca, eksportujący swoje usługi do Wielkiej Brytanii, skorzystał z wiedzy kolegi-bankowca w zakresie zabezpieczania ryzyka walutowego, zostając jednocześnie jego klientem, zaś osoba wprowadzająca na polski rynek firmę farmaceutyczną z USA ma stałą pomoc kancelarii prawniczej innego znajomego-uczestnika.
– To tylko kilka przykładów, ponieważ okazało się, że śniadania są okazją do rozwiązania również wielu mniejszych, bieżących problemów biznesowych, które w pierwszej kolejności trafiają właśnie do innych śniadaniowiczów – wyjaśnia Krzysztof Kowalczyk.
Jako że spotkania śniadaniowe są zamknięte, a udział w nich można wziąć jedynie po zaproszeniu przez organizatorów, Krzysztof Kowalczyk zdecydował się rozwijać także otwartą grupę. Nazwał ją Aula Polska.
Pod tym szyldem spotykają się osoby zainteresowane rozwojem technologii internetowych, przede wszystkim – Web 2.0 i tworzeniem start-upów. Spotkania są otwarte, więc każdy, kto się zgłosi i pasuje profilem do innych uczestników, może wziąć w zebraniach udział. Z jednym tylko zastrzeżeniem – niechętnie widziane są na nich osoby, które „poza wizytówkami niewiele mają do zaoferowania”.
Spotkania rozpoczynają się od kilku krótkich prezentacji nowych przedsięwzięć internetowych, potem przychodzi czas na wspólne jedzenie pizzy i trwające nawet kilka godzin rozmowy.
– To świetna okazja do otwartych rozmów o relacjach biznesowych, bez zbędnego PR-u i marketingowej otoczki – nie kryje satysfakcji Krzysztof Kowalczyk.

Nieformalna grupa wsparcia

Prowadzenie interesów ze znajomymi – zdaniem Joanny Heidtman, psychologa biznesu – sprawdza się szczególnie w polskiej kulturze, w której poziom zaufania do obcych ludzi jest wyjątkowo mały.
– Z osobami, z którymi nasze relacje nie są czysto zadaniowe, pracuje się nam po prostu lepiej – mówi i zaznacza jednocześnie, że czasem może to stanowić trudność w biznesie: chętniej bowiem skorzystamy z usług mniej kompetentnego kolegi niż z doświadczenia świetnego profesjonalisty, który nie należy do kręgu bliskich.
I chociaż nasi rozmówcy nie mają wątpliwości, że (współ)praca ze znajomymi ma wiele zalet, na przykład – prostszą i szybszą komunikację czy większy poziom zaufania – to w dzisiejszej Polsce połączenie znajomości i biznesu wcześniej czy później nieuchronnie budzi skojarzenia z podejrzanym „układem”.
Niesłusznie, bowiem jak przekonuje Karolina Adamiec, country manager polskiego oddziału brytyjskiej firmy rekrutacyjnej Reed, nieformalne grupy wsparcia na rynku pracy i w biznesie nie są niczym niezwykłym. Najczęściej tworzą się one już na studiach, chociaż w wypadku wyższej kadry menedżerskiej są to z reguły studia MBA. Nie ukrywa przy tym, że kontakty nawiązane na studiach czy w poprzedniej pracy mają niemałe znaczenie, kiedy się poszukuje nowego zajęcia. Mimo to sama podchodzi do biznesowych znajomości z dystansem.
– Wzajemne wyświadczanie sobie biznesowych przysług rodzi różne zależności – wyjaśnia. – A czasem lepiej unikać trudnego wyboru między potrzebami znajomego i dobrem firmy. Zdaniem Karoliny Adamiec, można u nas bez trudu zrobić karierę albo rozwijać własne przedsiębiorstwo bez korzystania ze znajomości. Powołuje się tu na własny przykład: w cztery lata przeszła drogę od konsultanta w dziale rekrutacji do menedżera odpowiadającego za współpracę międzynarodową w jednej z korporacji. Również bez udziału innych osób została country managerem w spółce Reed, bowiem to pracodawca sam ją odnalazł.
Przekonuje także, że Polska stała się krajem, w którym wciąż dużo i szybko się dzieje, więc ambitni oraz zmotywowani ludzie mogą tu zrobić karierę, polegając tylko na sobie. Kompetencja, solidność i dotrzymywanie słowa są zawsze w cenie.
Słowa Adamiec potwierdzają też biznesowi partnerzy z eHipoteka.com.
– Wspólne robienie interesów nie może się opierać tylko na znajomościach – mówi kategorycznie Bartosz Michałek. – Jeżeli w gronie kilku najlepszych nawet przyjaciół ktoś nie ma kompetencji biznesowych, może być co najwyżej biernym inwestorem finansowym. Wspólnicy muszą się nawzajem oceniać, nie unikając także uwag krytycznych, dlatego że równy poziom kompetencji udziałowców to najważniejszy warunek sukcesu, oprócz oddzielenia sfery prywatnej i biznesowej, bowiem wśród przyjaciół-wspólników obie wciąż się przenikają.