Sztuczna inteligencja w szybkim tempie przekształca globalny rynek pracy, zmieniając sposób funkcjonowania firm, organizację pracy zespołów oraz kompetencje, które stają się kluczowe w różnych branżach. Coraz szersza adopcja AI przyspiesza powstawanie nowych ról i specjalizacji, a umiejętność pracy z narzędziami opartymi na AI staje się dziś koniecznością, a nie tylko przewagą konkurencyjną.
W 2026 r. polski rynek pracy IT wejdzie w fazę kolejnych zmian. Jak wynika z Raportu płacowego Hays dla rynku IT Contracting, aż 82 proc. firm z branży planuje rekrutacje, natomiast do kandydatów będą podchodziły bardziej selektywnie. Przedsiębiorstwa będą się koncentrowały przede wszystkim na doświadczeniu, bogatej wiedzy technicznej oraz kompetencjach związanych z AI i uczeniem maszynowym. Chociaż inne potrzeby firm oznaczają dla specjalistów nowe możliwości rozwoju, to zmiany zachodzące na rynku budzą ich obawy o zawodową przyszłość.
SOFTSWISS, międzynarodowa firma technologiczna posiadająca partnerskie centra rozwoju w Warszawie i Poznaniu, podsumowuje 2025 rok jako okres stabilnego wzrostu, intensywnego zaangażowania społecznego oraz realizacji inicjatyw o realnym wpływie. W minionym roku firma konsekwentnie inwestowała w swoich pracowników, w innowacje oraz odpowiedzialność społeczną, umacniając swoją pozycję zarówno w polskim, jak i międzynarodowym ekosystemie IT.
Co trzecia firma IT planuje rekrutacje w pierwszym kwartale nowego roku, niemal połowa prognozuje utrzymanie obecnych zespołów, a tylko 17% rozważa redukcje. Rynek w 2026 roku będzie premiował znajomość AI, chmury i cyberbezpieczeństwa.
Uporządkowanie to pozwala na ukonkretnienie naszych oczekiwań, co do sytuacji komunikacyjnej oraz na właściwe zdefiniowanie wymaganych umiejętności.
Komunikacja w górę
Z perspektywy osoby zajmującej pozycję centralną , komunikacja w górę obejmuje cały obszar komunikacyjny z przełożonymi. Dotyczyć to może zarówno własnego szefa, jak też innych menedżerów zajmujących nadrzędne stanowiska w firmie.
W zależności od charakteru naszej aktywności komunikacja ta w szczególności dotyczy:
1. Przekazywania informacji
• Raportowania - zdawania relacji z wykonania zadania
• Propozycji rozwiązania problemu
• Próśb - wyrażenia konkretnej potrzeby związanej z wykonywanymi zadaniami
Najważniejsze umiejętności w tym obszarze to zwięzłe i konkretne wypowiadanie się - zdawanie relacji, czy też formułowanie prośby.
W przypadku pomysłu czy propozycji, dobrze jest, by zawierała ona takie elementy jak:
a) opis aktualnego stanu,
b) propozycję zmian,
c) zestawienie spodziewanych korzyści,
d) przedstawienie środków niezbędnych do realizacji.
2. Odbierania informacji
• Przyjmowania poleceń i instrukcji,
• Przyjmowania ocen i opinii (pozytywnych i krytycznych).
Najważniejsze umiejętności w tych obszarach to zdolność słuchania - zarówno w celu zrozumienia poleceń i instrukcji, jak też zrozumienia i ewentualnego ukonkretnienia ocen i opinii oraz asertywność w przyjmowaniu krytyki i pochwał.
3. Dbanie o relacje
• Empatia - okazywanie zrozumienia,
• Reagowanie ( sprzężenie zwrotne, potwierdzanie, informacja zwrotna),
• Budowanie własnego wizerunku.
Najważniejsze umiejętności w tym obszarze to zdolność przyjmowania perspektywy drugiej strony, okazywanie uwagi i szacunku, otwartość w dzieleniu się informacjami ważnymi dla dalszej współpracy oraz umiejętne udzielanie informacji zwrotnej.
Komunikacja w dół
Obejmuje ona obustronną komunikację przełożonego z podwładnym, z perspektywy przełożonego. Przyjmując punkt widzenia szefa możemy wyróżnia następujące najbardziej typowe sytuacje komunikacyjne:
1. Przekazywanie informacji
• Powierzenie zadania,
• Omówienie problemu,
• Przekazywanie i wyjaśnianie ( zwłaszcza niepopularnych) decyzji,
• Motywowanie,
• Uczenie i pouczanie,
• Oceny i informacje zwrotne.
Obszar ten obejmuje szereg ważnych umiejętności związanych z zarządzaniem ludźmi. Z punktu widzenia komunikacyjnego najważniejsza jest umiejętność jasnego i konkretnego wyrażania myśli oraz udzielania czytelnych instrukcji.
W przypadku zlecania zadania należy wyjaśnia:
a) na czym polega zadanie - co (rezultaty), kiedy (terminy) i jak (wytyczne) należy zrobić,
b) dlaczego wybrało się tego właśnie pracownika,
c) na czyją
pomoc i współpracę może on liczyć, jakie środki ma do dyspozycji,
d) jakie korzyści może osiągnąć i czym ryzykuje,
e) jaka jest forma współpracy między wami.
2. Odbieranie informacji
• Przyjmowanie propozycji i słuchanie próśb,
• Przyjmowanie sprawozdań i relacji.
Najważniejsze umiejętności szefa w tym zakresie to słuchanie - uważne, zachęcające do uczciwości i otwartości oraz krytyczne - szukające motywów, uzasadnień i przykładów potwierdzających wypowiedzi podwładnego.
W przypadku udzielenia odmowy na prośbę czy propozycję, warto starać się o wyjaśnienie powodów takiej decyzji.
3. Dbanie o relacje
• Reagowanie ( sprzężenie zwrotne, potwierdzanie, informacja zwrotna),
• Budowanie własnego wizerunku.
Dbanie o relacje to przede wszystkim szanowanie granic i wyrażanie zrozumienia dla perspektywy podwładnego - nawet, jeśli podejmujemy niekorzystną z jego punktu widzenia decyzję. W miarę możliwości należy wyjaśniać przesłanki podejmowanych decyzji, zwłaszcza w przypadku tzw. decyzji niepopularnych.
Dbanie o relacje dotyczy również dotrzymywania umów i wywiązywanie się ze zobowiązań. Oba zachowania budują
wzajemne zaufanie.
Warto pamiętać, że są
takie obszary, w których podwładny jest naszym klientem i tak winniśmy go traktować.
Komunikacja w poziomie
Wiąże się ona z przekazywaniem wiadomości między członkami organizacji znajdującymi się na równorzędnych stanowiskach. Najczęstsze zadania w obszarze komunikowania się poziomego to:
1. Koordynacja działań
• Podział zadał i określenie sposobów komunikowania się i rozliczania.
2. Rozwiązywanie problemów z zakresu współpracy pomiędzy działami lub zespołami
• Prezentowanie oraz badanie stanowisk i interesów,
• Wypowiadanie i przyjmowanie opinii,
• Poszukiwanie rozwiązań.
Najważniejsze umiejętności w tym zakresie to budowanie relacji współpracy, badanie motywów i interesów kryjących się za określonymi stanowiskami czy postawami, uważne słuchanie i zrozumienie dla perspektywy drugiej strony oraz umiejętne przekonywanie do swoich propozycji.
Istotne z punktu widzenia współpracy są
umiejętności asertywne - szanowanie własnych i cudzych praw, używanie języka opinii a nie ocen (komunikaty JA) oraz umiejętność odmawiania i przyjmowania odmowy.
